Nowe sołectwo bez sołtysa

W dniu 30 maja rada gminy podjęła uchwałę o utworzeniu nowego sołectwa oraz uchwałę o nadaniu statutu temu sołectwu. Nadzór wojewody rozstrzygnięciem nadzorczym stwierdził nieważność uchwały w sprawie nadania statutu dla sołectwa.

21 lipca rada gminy podjęła nową uchwałę w sprawie nadania statutu. Uchwała wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym czyli około 25 sierpnia 2011 roku. Po tym terminie mogą się odbyć wybory sołtysa i rady sołeckiej. Zgodnie z art. 2 ust. 2 Ustawy o funduszu sołeckim wójt w terminie do dnia 31 lipca roku poprzedzającego rok budżetowy przekazuje sołtysom informację o wysokości środków przypadających na sołectwo. Komu Wójt przekaże informację w sytuacji gdy nie ma sołtysa? Czy to sołectwo pozostanie bez funduszu sołeckiego na rok 2012?

Odpowiedź:

W opisanym stanie faktycznym nie ma możliwości zachowania terminu przekazania przez wójta sołtysowi informacji o wysokości środków przypadających sołectwu (31 lipca 2011 r.). Należy jednak rozważyć, jaki charakter ma ten termin i jakie skutki może wywoływać jego naruszenie. Termin ten jest terminem ustalającym obowiązek wójta, a nie sołectwa. Ewentualne opóźnienie w przekazaniu informacji – także w innej sytuacji niż ta obiektywna przedstawiona w pytaniu – spowodowane np. zaniedbaniem pracowników urzędu nie może być interpretowane jako automatycznie odbierające sołectwom prawo do podjęcia decyzji co do należnych im środków. Warunkiem rozdysponowana funduszu jest bowiem dostarczenie do 30 września wniosku uchwalonego przez zebranie wiejskie – jest to termin warunkujący możliwość jego przyjęcia przez wójta (a nie termin otrzymania informacji). Jak wynika z pytania w przedstawionym stanie faktycznym raczej będzie istniała możliwość zwołania zebrania wiejskiego i uchwalenia wniosku do 30 września 2011 roku.

Za zgodne z duchem Ustawy należy zatem uznać dopuszczenie przekazania przez wójta informacji sołtysowi bezpośrednio po dokonaniu jego wyboru, jeżeli możliwe jest zwołanie zebrania i uchwalenie oraz dostarczenie wniosku do 30 września. Ustawa o funduszu sołeckim nie odnosi się do kwestii czasu powstania (istnienia) sołectwa, czy wyboru sołtysa jako warunków skorzystania z funduszu. Jeżeli fundusz przysługuje sołectwom na rok 2012, to przepisy należy interpretować w sposób umożliwiający skorzystanie z funduszu przez wszystkie istniejące sołectwa – jeżeli były władne podjąć zgodnie z prawem i terminowo decyzję w sprawie jego przeznaczenia. Termin 31 lipca na przekazanie informacji jest terminem, który ustanawia obowiązek przekazania przez wójta informacji w czasie umożliwiającym sołectwu „spokojne” zwołanie zebrania wiejskiego i zadecydowanie o przeznaczeniu środków. Jego naruszenie może oczywiście niweczyć możliwość złożenia przez sołectwo wniosku w zawitym terminie 30 września (jeżeli informacja zostanie przekazania np. 20 września), czym wójt odebrałby de facto kompetencję do określenia celu przeznaczenia funduszu. Naruszenie terminu z art. 2 ust. 2 nie musi jednak prowadzić aż do skutków niweczących możliwość skorzystania z funduszu. Inny charakter ma natomiast termin 30 września na dostarczenie wniosku przez sołtysa – naruszenie tego terminu uniemożliwia uznanie wniosku za prawidłowy. Powinien on zostać odrzucony niezależnie od przyczyn naruszenia terminu (art. 4 ust. 4 i 5 Ustawy). Jeżeli sołectwo terminu nie mogło dotrzymać gdyż wójt przekazał zbyt późno informację, wówczas może np. wnieść skargę do rady na działalność wójta.