Co to jest strażnictwo?
Kontrola obywatelska władzy polega na obserwowaniu działań instytucji i osób publicznych. Informacji np. o sposobie realizacji funduszu sołeckiego, poniesionych wydatkach może zażądać każdy, niezależnie od tego czy jest mieszkańcem sołectwa.
Terminem działania strażnicze określane są m.in. inicjatywy organizacji obywatelskich oraz mediów polegające na obserwowaniu działań instytucji i osób publicznych, prowadzącym do zwiększenia przejrzystości i praworządności życia publicznego. Każdy może zostać strażnikiem!
Warto korzystać z przysługującego każdemu konstytucyjnego prawa określonego w art. 61 Konstytucji RP:
Art. 61
1. Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
2. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu.
3. Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa.
4. Tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy, a w odniesieniu do Sejmu i Senatu ich regulaminy.
Zapraszamy do lektury artykułu poświęconego tematowi strażnictwa. Tekst dostępny jest tutaj.
Tekst Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej dostępny jest tutaj.
We wszystkich kwestiach związanych z dostępem do informacji publicznej zapraszamy do kontaktu z Pozarządowym Centrum Dostępu do Informacji Publicznej działającym w ramach Stowarzyszenia Liderów Lokalnych Grup Obywatelskich.
W każdą środę pod numerem 22 844-73-55 bezpłatnych porad dotyczących prawa do informacji publicznej udzielają prawnicy SLLGO.