Gminie przysługuje częściowy zwrot z budżetu państwa wydatków wykonanych w ramach funduszu sołeckiego. Za wydatki takie należy uznać wydatki poniesione na przedsięwzięcia wynikające z prawidłowych wniosków sołectw. Z pytania nie wynika dokładnie, na czym polegało „zabranie” przez wójta części środków funduszu. Wydaje się, że chodzi o sytuację zaniechania realizacji niektórych przedsięwzięć zgłoszonych przez sołectwa i ujętych w uchwale budżetowej. W odniesieniu do uprawnienia gminy do żądania zwrotu części poniesionych wydatków należy wskazać, że okoliczność taka nie odbiera gminie prawa do wystąpienia o zwrot części tych wydatków, które zostały poniesione prawidłowo – czyli na przedsięwzięcia zgłoszone przez sołectwa. Generalnie więc – niezależnie od rodzaju nieprawidłowości w ustalaniu wysokości czy wydatkowaniu funduszu – gmina zawsze ma prawo występować o zwrot części tych wydatków, które wykonała zgodnie z wolą sołectw wyrażoną w trybie Ustawy. Ograniczeniem prawa żądania zwrotu jest wysokość wydatków ustalona na podstawie art. 2 ust. 1 Ustawy o funduszu sołeckim. Instytucja częściowego zwrotu ma bowiem – zgodnie z uzasadnieniem do Ustawy – stanowić rekompensatę dla gminy za to, że umożliwiono sołectwom podjęcie decyzji co do przeznaczenia środków i wydatkowano je zgodnie z ich wolą.

Zaniechanie przez wójta realizacji przyjętych wniosków w całości jest oczywiście sprzeczne z Ustawą o funduszu sołeckim, jak również z ogólnymi zasadami wykonywania budżetu. Oprócz skargi sołectwa do rady na działania wójta w trybie art. 229 pkt 3 k.p.a., niewykonanie budżetu w części przedsięwzięć sołeckich może być także podnoszone przy ocenie wykonania budżetu w toku procedury absolutoryjnej.

Rafał Trykozko